AD
AD
AD

၁၉၇၃ ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္လ ၁၁ ရက္ေန႕မွာ အသက္ (၁၈) ႏွစ္အရြယ္ Kool Herc ဆိုတဲ႔ ဂ်ာေမကန္-အေမရိကန္ႏြယ္ဖြား DJ ေလး တစ္ေယာက္ဟာ New York ၿမိဳ႕၊ Bronx ရပ္ကြက္မွာ ေက်ာင္းဖြင္႔ရာသီ ႀကိဳဆိုပြဲတစ္ခုကို စီစဥ္ေပးခဲ႔ရပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ သူသီခ်င္းဖြင္႔ခြင္႔ရခ်ိန္မွာပဲ သူဟာ ပံုမွန္ကေန ကြဲထြက္တဲ႔အရာတစ္ခုခုကို စမ္းသပ္ခ်င္လာပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႔ သူဟာ သီခ်င္းေတြကို တစ္ပုဒ္လံုး အဆံုးထိဖြင္႔မယ္႔အစား အပိုင္းပိုင္းျဖတ္ေတာက္ၿပီး ေအာက္ကလူထုကို ဝါးခနဲေအာ္ဟစ္အားေပးေစႏိုင္ေလာက္တဲ႔ အပိုင္းေလးေတြကိုပဲ တီထြင္ဖြင္႔ျပခဲ႔ပါတယ္။ အဲဒီလို သူဖြင္႔ေနခ်ိန္မွာ သူ႕သူငယ္ခ်င္း Coke La Rock က မိုက္ခရိုဖုန္းတစ္လံုးကိုင္ၿပီး ေအာက္ကပရိသတ္ကို ျမဴးၾကြလာေအာင္ တိုက္တြန္းအားေပးခဲ႔ပါတယ္။ အဲဒီအခိုက္အတန္႕ေလးကစၿပီး Hip Hop ဂီတ စတင္ေမြးဖြားလာခဲ႔ပါတယ္။

play

 

ယေန႔မွာဆိုရင္ Hip Hop ဂီတေပၚေပါက္ခဲ႔တာ (၄၄) ႏွစ္ျပည္႔ပါၿပီ။ Google ကလည္း Hip Hop ဂီတေပၚေပါက္ခဲ႔တာ (၄၄) ႏွစ္ျပည္႔ အထိမ္းအမွတ္ကို ရည္စူးၿပီး ေက်ာ္ၾကားတဲ႔ Graffiti (နံရံေပၚမွာပံုဆြဲျခင္း) အႏုပညာရွင္ Cey Adams ရဲ႕လက္ရာကို Google Doodles အျဖစ္ ဂုဏ္ျပဳေပးခဲ႔ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာဆိုလည္း Hip Hop ဂီတေပၚေပါက္လာခဲ႔တာ (၁၀) စုႏွစ္တစ္ခု ေက်ာ္လြန္ခဲ႔ပါၿပီ။ ျမန္မာႏိုင္ငံ Hip Hop ေလာကကို Generation အလိုက္ ခြဲျခားခဲ႔ၾကၿပီး Generation (မ်ိဳးဆက္အလိုက္) ေက်ာ္ၾကားခဲ႔တဲ႔ အဖြဲ႕ေတြ၊ အဆိုေတာ္ေတြကို ဒီေဆာင္းပါးေလးနဲ႔ ဂုဏ္ျပဳေဖာ္ျပေပးသြားမွာျဖစ္ပါတယ္။

၁။ First Generation (ပထမမ်ိဳးဆက္)

 

ျမန္မာႏိုင္ငံ Hip Hop ေလာကရဲ႕ First Generation ကို ဦးေဆာင္ခဲ႔တာကေတာ႔ အားလံုးသိထားၾကတဲ႔အတိုင္း Acid အဖြဲ႕ပါပဲ။ Acid အဖြဲ႕မေပၚေပါက္ခင္ ၁၉၈၀ ျပည္႔ႏွစ္ေနာက္ပိုင္းေတြမွာ ဦးမ်ိဳးေက်ာ႔ၿမိဳင္က Rap သီခ်င္းေတြကို ဖန္တီးသီဆိုခဲ႔ေပမယ္႔လည္း HipHop နဲ႔ Rap ရဲ႕သီဆိုဟန္ကြဲျပားမႈေလးေတြရွိတာေၾကာင္႔ Acid အဖြဲ႕ကိုပဲ First Generation အျဖစ္ သတ္မွတ္ထားၾကပါတယ္။ Acid အဖြဲ႕မွာ ကိုဟိန္းေဇာ္ (ကြယ္လြန္)၊ ကိုအနဂၢ၊ ကိုရန္ရန္ခ်မ္းနဲ႔ ကိုေဇယ်ာေသာ္တို႔ ပါဝင္ၿပီး ၂၀၀၀ ခုႏွစ္မွာ စတင္ျခင္း ဆိုတဲ႔ အေခြေလးကို စတင္ထုတ္ေဝခဲ႔ျခင္းျဖင္႔ သူတို႔ရဲ႕ဂီတခရီး (ျမန္မာ Hip Hop ေလာကရဲ႕ ဂီတခရီး) ကို စတင္ေလွ်ာက္လွမ္းခဲ႔ပါတယ္။

ျမန္မာဂီတေလာကမွာ ဂီတအမ်ိဳးအစားသစ္ျဖစ္တာေၾကာင္႔ ရႈံးမယ္လို႔ေဝဖန္မႈေတြ ေပၚေပါက္ခဲ႔ေပမယ္႔ စတင္ျခင္းအေခြေလးဟာ အတိုင္းအတာတစ္ခုထိ ေပါက္ခဲ႔ၿပီး (၂) လ ေက်ာ္ေလာက္ထိ ျမန္မာႏိုင္ငံအေရာင္းရဆံုးစာရင္းမွာ ေနရာယူႏိုင္ခဲ႔ပါတယ္။ ဒီအေခြေလးဟာ သူတို႔အဖြဲ႕ရဲ႕သမိုင္းျဖစ္သလို ျမန္မာ Hip Hop ေလာကရဲ႕သမိုင္းလည္း ျဖစ္ခဲ႔ပါတယ္။ ကာရန္ညီညီ၊ စည္းခ်က္ညီညီ စကားလံုးေတြရဲ႕ေပါက္ကြဲမႈဟာ အဲဒီေခတ္လူငယ္ေတြရဲ႕ရင္ဘတ္ထဲမွာ အျပည္႔အဝေနရာယူႏိုင္ခဲ႔ၿပီး "တေန႕မွာ ငါလည္း Hip Hop အဆိုေတာ္ျဖစ္ရမယ္" ဆိုတဲ႔ အိမ္မက္ေတြ ေပၚေပါက္လာဖို႔လည္း ေရွ႕ေဆာင္လမ္းျပေပးႏိုင္ခဲ႔ပါတယ္။

ဒီလိုနဲ႔ေနာက္ပိုင္းမွာ ကိုဘာဘူနဲ႔ ကိုသားစိုးရဲ႕ Theory အဖြဲ႕၊ ကိုေက်ာ္သူစိုးနဲ႔ ကိုလင္းလင္းရဲ႕ NS အဖြဲ႕၊ ကိုေစာညီညီတို႔ သူငယ္ခ်င္းတစ္စုရဲ႕ Too Big အဖြဲ႕ဆိုၿပီး တျခားလူငယ္ Hip Hop အဖြဲ႕ေတြလည္း ေပၚေပါက္လာခဲ႔ပါတယ္။ First Generation (ပထမမ်ိဳးဆက္) ရဲ႕ Hip Hop ပံုစံက Old School Hip Hop ပံုစံေတြမ်ားပါတယ္။

 

ေနာက္ပိုင္းမွာ ေဝဖန္မႈေတြေပၚေပါက္ခဲ႔ေပမယ္႔ ျမန္မာ Hip Hop ေလာကရဲ႕ စာမ်က္ႏွာတစ္ရြက္ျဖစ္လာတာကေတာ႔ ကိုစိုင္းစိုင္းခမ္းလႈိင္ရဲ႕ Pop ဂီတပံုစံနဲ႔ Hip Hop သီခ်င္းေရာေမႊဖန္တီးတဲ႔ ပံုစံပါပဲ။ ၂၀၀၀ ခုႏွစ္ မတ္လမွာပဲ "ေခ်ာကလက္ေရာင္ ေရခဲအိမ္မက္" ဆိုတဲ႔အေခြကို ထုတ္ေဝခဲ႔တဲ႔ ကိုစိုင္းစိုင္းခမ္းလႈိင္ကိုလည္း First Generation အဖြဲ႕ဝင္တစ္ဦးအျဖစ္ သတ္မွတ္ရမွာပါပဲ။ သူဟာ acid စတင္ျခင္းထဲဲမွာလည္း ဝင္ေရာက္သီဆိုခဲ႔ပါေသးတယ္။

ေခ်ာကလက္ေရာင္ ေရခဲအိမ္မက္ အေခြဟာ သိပ္မေပါက္ခဲ႔ေပမယ္႔ ဒုတိယအေခြျဖစ္တဲ႔ "သူငယ္ခ်င္းမ်ားစြာ" အေခြကေတာ႔ အတိုင္းအတာတစ္ခုထိေပါက္ခဲ႔ပါတယ္။ Hip Hop ဆိုတဲ႔ ဂီတအမ်ိဳးအစားသစ္ကို မိန္းကေလးေတြပါ ႏွစ္သက္အားေပးလာေအာင္ စည္းရံုးႏိုင္ခဲ႔သူထဲမွာေတာ႔ ကိုစိုင္းစိုင္းခမ္းလႈိင္ဟာလည္း တစ္ေယာက္အပါအဝင္ပါပဲ။ ဒီလိုနဲ႔ ျမန္မာ Hip Hop ဟာ ဒုတိယမ်ိဳးဆက္ထိ တိုင္ခဲ႔ပါတယ္။

၂။ Second Generation (ဒုတိယမ်ိဳးဆက္)

 

Acid အဖြဲ႕ရဲ႕ေအာင္ျမင္မႈေတြေနာက္မွာ ဆက္လိုက္လာခဲ႔တာကေတာ႔ "9mm" ဆိုုတဲ႔ အဖြဲ႕ေလးပါပဲ။ ၉၀ ျပည္႔ႏွစ္ေနာက္ပိုင္း ေမြးဖြားတဲ႔လူငယ္ေတြ (90's kids) ထဲမွာ "9mm" ရဲဲ႕ "အခ်စ္ဆံုးသူငယ္ခ်င္း" ဆိုတဲ႔ သီခ်င္းကို မသိတဲ႔သူ၊ လိုက္မဆိုဖူးတဲ႔သူ ရွိမယ္မထင္ပါဘူး။ "တားဆီးထားတဲ႔... တို႔ႏွစ္ေယာက္ရဲ႕အျဖဴေရာင္စည္းေလးရွိခဲ႔တယ္.... မင္းအတြက္နဲ႔ ငါ႔ဘဝမွာ အရာရာစေတးခဲ႔မိတယ္" အစခ်ီတဲ႔ chorus အပိုဒ္နဲ႔ ကာရန္ညီတဲ႔ Rap စာသားေတြကို အဲဒီေခတ္က လူငယ္တိုင္းလိုလို ဂစ္တာတီးရင္း သီဆိုခဲ႔ၾကပါတယ္။ ဒါဟာ Second Generation ရဲ႕အစလို႔ပဲ ဆိုရမွာပါ။ ဒါေပမယ္႔ 9mm ရဲ႕အဲဒီ mixtape အေခြေလးဟာ အခ်စ္သီခ်င္းေတြကိုသာမက သမီးရည္းစားခ်င္းရန္ျဖစ္တဲ႔အခါ ကာရန္နဲ႔ရင္ဖြင္႔ေျပာဆိုတဲ႔ဟန္္ေတြ၊ စကားလံုးၾကမ္းၾကမ္းေတြနဲ႔ Hip Hop ယဥ္ေက်းမႈေတြကို ပိုမိုေပၚလြင္လာေစခဲ႔ပါတယ္။

အဲဒီအခ်ိန္မွာလည္း ျမန္မာ Hip Hop ေလာကမွာ UG (Underground) ဆိုတဲ႔ ေဝါဟာရဟာလည္း စတင္ေပၚေပါက္လာခဲ႔ပါတယ္။ ဆင္ဆာဘုတ္အဖြဲ႕ရဲ႕အျဖတ္အေတာက္ၾကမ္းမႈေတြကို မေက်ာ္ျဖတ္ႏိုင္ခဲ႔တဲ႔ UG အဖြဲ႕ေလးေတြဟာ ေျမေအာက္မွာပဲ သီခ်င္းေလးေတြျဖန္႕ရင္း၊ အင္တာနက္ေပၚမွာ သီခ်င္းေလးေတြတင္ရင္း အခ်ိန္ကုန္ခဲ႔ရပါတယ္။ ဒါေပမယ္႔ အဲဒီလို ပိတ္ပင္တားဆီးမႈေတြကပဲ Hip Hop ယဥ္ေက်းမႈကို ပိုမိုေပၚလြင္ေစခဲ႔တယ္ပဲ ဆုိရမယ္ထင္ပါတယ္။ ပိတ္ပင္တားဆီးမႈေတြၾကားမွာပဲ ကာရန္ေတြကို ရြတ္ဆိုရင္း Hip Hop ေရႊေခတ္ကို ေရာက္ရွိခဲ႔ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ႔ Second Generation ရဲ႕ UG နဲ႔ mainstream က ဂီတအဖြဲ႕ေတြဟာ ျမန္မာ Hip Hop သမိုင္းေၾကာင္းမွာ အေကာင္းဆံုးလို႔ေခၚဆိုထိုက္တဲ႔ သီခ်င္းေတြကို ဖန္တီးႏိုင္ခဲ႔လို႔ပါပဲ။

ေနာက္ပိုင္းမွာေပၚေပါက္လာတဲ႔ Project-1 (ကိုေဂ်မီ (J-me)၊ ကိုၾကက္ဖ၊ ကို Bigg-Y) ၊ On Track (ကို Bigg-Y) နဲ႔ ကိုခ်ိဳခ်ိဳ ၊ Cyclone (ကို G-Tone နဲ႔အဖြဲ႕)၊ Fire Cracker (ကိုရဲေလး၊ ကိုရသ၊ ကိုခ်မ္းေအးဝင္း၊ ကိုဘိုေလး)၊ G-Family (ကိုေနဝင္း၊ ကိုၿဖိဳးေလး)၊ Examplz (ကိုထြန္းထြန္းနဲ႔အဖြဲ႕) အစရွိတဲ႔ Hip Hop အဖြဲ႕ေတြဟာ Second Generation အင္ပါယာႀကီးကို တညီတညာတည္း တည္ေထာင္ခဲ႔ၾကပါတယ္။ သူတို႔ေခတ္မွာ သီခ်င္းေကာင္းမ်ားစြာ ေပၚထြက္ခဲ႔သလို လူငယ္ပရိသတ္ရဲ႕တခဲနက္ ေထာက္ခံအားေပးမႈကိုလည္း ရရွိခဲ႔ပါတယ္။

 

Second Generation ရဲ႕ဂီတအဖြဲ႕အမ်ားစု ပါဝင္သီဆိုထားတဲ႔ "လမ္းေဘးကာရန္မ်ား" ဆိုတဲ႔အေခြဟာလည္း လူငယ္ထုရဲ႕ အားေပးမႈေတြေအာက္မွာ ေအာင္ျမင္မႈေတြရရွိခဲ႔ပါတယ္။ KRS-One ႀကီးေျပာခဲ႔တဲ႔ "Rap is something we do, Hip Hop is something we live!" (Rap ဂီတဆိုတာ ကြ်န္ေတာ္တို႔ဖန္တီးတဲ႔အရာ၊ Hip Hop ဆိုတာ ကြ်န္ေတာ္တို႔ေနထိုင္ရာအရပ္) ဆိုတဲ႔ စကားကိုလည္း လူငယ္ထုၾကားမွာ ေရပန္းစားေအာင္ ျပဳလုပ္ႏိုင္ခဲ႔ၿပီး လူငယ္ေတြကို Pop သံစဥ္ခ်ိဳခ်ိဳေလးနဲ႔ ကြဲျပားတဲ႔ Ghetto Hip Hop ကုိ ခ်ျပႏိုင္ခဲ႔ပါတယ္။

Second Generation ရဲ႕ အဖြဲ႕အမ်ားစုုကို "Myanmar Hip Hop Association" MHA လို႔ လူသိမ်ားၿပီး MHA အဖြဲ႕ဝင္ ကိုေဂ်မီ၊ ကိုရသ၊ ကိုၾကက္ဖနဲ႔ ကို Bigg-Y တုိ႔ကိုလည္း ယေန႔ထိတိုင္ ျမန္မာ Hip Hop ေလာကရဲ႕ legend ေတြအျဖစ္ လူငယ္ေတြက သတ္မွတ္ထားၾကပါတယ္။ သူတို႔ကိုၾကည္႔ၿပီး ေနာင္တခ်ိန္မွာ ကိုယ္တိုင္ Hip Hop artist ျဖစ္ေအာင္လုပ္မယ္ဆိုတဲ႔ အိမ္မက္မက္ခဲ႔သူေတြလည္း မနည္းပါဘူး။ ပိုေကာင္းတာ တစ္ခုက သူတို႔ေခတ္မွာ Hip Hop ကို အက်ၤ ီအပြ၊ ေဘာင္းဘီအပြဝတ္ၿပီး ကာရန္ေတြရြတ္တဲ႔ဂီတအမ်ိဳးအစားထက္ပိုတဲ႔ "DJ (အတီး), MC (အဆို)၊ B-boying (အက)၊ Graffiti (နံရံေဆးမႈတ္အႏုပညာ)၊ Slang (ဗန္းစကားဖန္တီးျခင္း)" အစရွိတဲ႔ subculture ေတြပါဝင္တဲဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈတစ္ခုအျဖစ္ ခ်ျပႏိုင္ခဲ႔တာပါပဲ။

၃။ Third Generation (တတိယမ်ိဳးဆက္)

 

၂၀၀၆ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္းမွာေတာ႔ ေဂ်ာက္ဂ်က္၊ ေက်ာ္ထြဋ္ေဆြ၊ ထိန္ဝင္း တို႔ သူငယ္ခ်င္းတစ္စုဟာ "Third Generation" အျဖစ္ ခံယူၿပီး VIP ဆိုတဲ႔အဖြဲ႕နာမည္နဲ႔ Hip Hop သီခ်င္းေတြကို ဖန္တီးခဲ႕ၾကပါတယ္။ သူတို႔ေခတ္မွာေတာ႔ Hip Hop ေလာကဟာ အတိုက္အခိုက္အမ်ားဆံုးကာလျဖစ္ၿပီး ေဝဖန္သံေတြ စီစီညံေအာင္ ထြက္ေပၚခဲ႔ပါတယ္။ ေဂ်ာက္ဂ်က္တို႔ VIP အဖြဲ႕ရဲ႕ Sample Mixtape အေခြဟာ အြန္လိုင္းေပၚကေနတဆင္႔ ေက်းလက္ေနလူထုၾကားထိေတာာင္ ပ်ံႏွံ႕ခဲ႔ၿပီး "ဘူေလးလဲ" ဆိုတဲ႔သီခ်င္းဟာ ေဝဖန္မႈေတြနဲ႔အတူ ေအာင္ျမင္မႈေတြရရွိခဲ႔ပါတယ္။

တတိယမ်ိဳးဆက္ရဲ႕ သီခ်င္းေတြဟာ ghetto (ရပ္ကြက္အထာ) ပိုဆန္ၿပီး ဆဲသံ၊ ဆိုသံေတြကို ကာရန္အျဖစ္ယူၿပီး အသံုးျပဳခဲ႔တဲ႔အတြက္ ေဝဖန္မႈေတြ၊ ပိတ္ပင္မႈေတြေပၚေပါက္ခဲ႔သလို လူငယ္ထုၾကားမွာေတာ႔ ေအာင္ျမင္ခဲ႔တာအမွန္ပါပဲ။ သူတို႔မ်ိဳးဆက္မွာေတာ႔ "Gangster Rapper" ဆိုတဲ႔အသံုး၊ "Ghetto" ဆိုတဲ႔အသံုးေတြကို တြင္တြင္က်ယ္ေအာင္ သံုးလာၾကၿပီး Hip Hop ရဲ႕ပံုစံက ေစာ္ကိုသီခ်င္းနဲ႔ညဳတဲ႔ပံုစံကေန ေစာ္ကိုသီခ်င္းထဲမွာဆဲလို႔ရတဲ႔၊ လြတ္လပ္စြာေပါက္ကြဲလို႔ရတဲ႔ ဂီတပံုစံကို လံုးဝနီးပါးကူးေျပာင္းသြားပါေတာ႔တယ္။

ေဂ်ာက္ဂ်က္တို႔ VIP အဖြဲ႕လည္း ေနာက္ပိုင္းမွာ Rockstar ဆိုတဲ႔နာမည္ေျပာင္းၿပီး သီခ်င္းေတြကို ဆက္လက္ဖန္တီးခဲ႔သလို BGF (Beyond God Family) လိုမ်ိဳး တျခားတတိယမ်ိဳးဆက္အဖြဲ႕ေတြလည္း ေပၚေပါက္လာခဲ႔ပါေသးတယ္။

၄။ ေနာက္ပိုင္းမ်ိဳးဆက္မ်ား

 

တတိယမ်ိဳးဆက္ေနာက္မွာေတာ႔ ဗိုလ္တစ္ေထာင္က လူငယ္ Rapper ေတြစုၿပီး "Anti-Generation" ဆိုတဲ႔ Hip Hop လႈပ္ရွားမႈတစ္ခု ဆက္လက္ေပၚေပါက္လာခဲ႔ပါေသးတယ္။ Satan, Playa K အစရွိတဲ႔ လူငယ္ Rapper ေတြစုၿပီး မ်ိဳးဆက္ေတြခြဲျခားၿပီး ေနာက္တက္လူငယ္ေတြကို ႏွိမ္ခ်ဆက္ဆံမႈေတြကို ကန္႕ကြက္တဲ႔သီခ်င္းေတြ ဖန္တီးခဲ႔ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။

သူတို႔ရဲ႕လႈပ္ရွားမႈကလည္း အတိုင္းအတာတစ္ခုထိ ဂယက္ရိုက္ခဲ႔ပါေသးတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာေတာ႔ Lil Z, Xbox, Oasix, ASH အစရွိတဲ႔ ေနာက္မ်ိဳးဆက္ လူငယ္ Rapper ေတြ ဆက္လက္ေပၚေပါက္လာခဲ႔ၿပီး Hip Hop ရထားႀကီးကို ေရွ႕ေရာက္ေအာင္ ဆက္လက္သယ္ေဆာင္သြားပါေတာ႔တယ္။
(မွတ္ခ်က္။  ။ ဒီေဆာင္းပါးဟာ Hip Hop ႏွစ္ပတ္လည္ေန႕မွာ ျမန္မာ Hip Hop ေလာကအေၾကာင္း ဂုဏ္ျပဳတဲ႔အေနနဲ႔ ေရးလိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ အမွားအယြင္းေတြ၊ လိုအပ္ခ်က္ေတြရွိပါက သည္းခံေပးၾကပါလို႔ :P )

ဤအေႀကာင္းအရာကို သင္ဘယ္လိုထင္ပါသလဲ။
AD
More From

Lifestyle

AD