AD
AD
AD

ဖိနပ္ေတြ၊ ေက်ာက္မ်က္ရတနာေတြနဲ႕ အႏုပညာလက္ရာေတြ မ်ားျပားစြာ စုေဆာင္းတတ္သူအျဖစ္ တစ္ခ်ိန္က နာမည္ႀကီးလွတဲ့ ဖိလစ္ပိုင္သမၼတကေတာ္ေဟာင္း အီမယ္ဒါမားကုိ႕စ္ကုိ လာဘ္ယူမႈ ခုနစ္မႈအတြက္ အျပစ္႐ွိေၾကာင္းဆုံးျဖတ္ခဲ့ၿပီးေနာက္ အဂတိလုိက္စားမႈတုိက္ဖ်က္ေရး တရား႐ုံးက ယေန႕ (ႏုိဝင္ဘာ ၉ ရက္) ဖမ္းဝရမ္းထုတ္လုိက္ေၾကာင္း သိရပါတယ္။

play
လစ္ပိုင္သမၼတကေတာ္ေဟာင္း အီမယ္ဒါမားကုိ႕စ္ Photo: Reuters


ယခုလက္႐ွိ အသက္ ၈၉ ႏွစ္အ႐ြယ္႐ွိၿပီျဖစ္တဲ့ မားကုိ႕စ္ဟာ သူမရဲ႕ခင္ပြန္း အာဏာ႐ွင္ေဟာင္း ဖာဒီနန္မားကို႕စ္က ဖိလစ္ပုိင္ကုိ ဆယ္စုႏွစ္ ၂ ခုၾကာ အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့စဥ္အတြင္း လာဘ္စားခဲ့ေၾကာင္း စစ္ေဆးေပၚေပါက္ခဲ့တယ္လို႕ ဆုိပါတယ္။

သမၼတကေတာ္ေဟာင္းဟာ လာဘ္ယူမႈစြဲခ်က္ ဒါဇင္နဲ႕ခ်ီ ရင္ဆုိင္ေနရတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ၎တုိ႕မိသားစုဟာ ၁၉၈၆ ခုႏွစ္မွာ ဖိလစ္ပုိင္စစ္တပ္က ေထာက္ခံအားေပးခဲ့တဲ့ ဆူပူအုံၾကြမႈအတြင္း အာဏာလက္လႊတ္ခဲ့ရပါတယ္။

တရား႐ုံးက မားကုိ႕စ္ကုိ ဖမ္းဆီးမိန္႕ထုတ္ျပန္ခဲ့ေပမဲ့ သူမ အေနနဲ႕ အယူခံဝင္ႏုိင္ေၾကာင္းနဲ႕ အယူခံပယ္ခ်ခံရပါက ယခုဖမ္းဆီးမိန္႕ကုိ တရား႐ုံးခ်ဳပ္မွာ ဆက္လက္ တရားရင္ဆုိင္ႏုိင္ေၾကာင္း သိရပါတယ္။

play
တစ္ခ်ိန္က ဖာဒီနန္မားကို႕စ္ႏွင့္ အီမယ္ဒါမားကို႕စ္ Photo: thetimes.co.uk


မားကုိ႕စ္ကလည္း  ယခုဖမ္းဆီးမိန္႕ကုိ သူမရဲ႕ေ႐ွ႕ေနက ေလ့လာသုံးသပ္ၿပီးေနာက္ ျပန္လည္စဥ္းစားေပးရန္ အယူခံတင္သြင္းဖုိ႕ အႀကံျပဳခဲ့တယ္လို႕ ေျပာပါတယ္။ ယေန႕ တရား႐ုံးအမိန္႕အရ မားကုိ႕စ္ဟာ လာဘ္ယူမႈခုနစ္ခုအတြက္ တစ္ခုလွ်င္ ေထာင္ဒဏ္ ၁၁ ႏွစ္စီ က်ခံရမွာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

မားကို႕စ္ဟာ ၎ရဲ႕ခင္ပြန္းလက္ထက္က မနီလာၿမဳိ႕အုပ္ခ်ဳပ္ေရမွဴးအျဖစ္ တာဝန္ယူခဲ့စဥ္အတြင္း စုစုေပါင္း အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္း ၂၀၀ ကုိ ဆြစ္ဇာလန္ေဖာင္ေဒး႐ွင္း ခုနစ္ခုထံသုိ႕ ဘဏ္မွတစ္ဆင့္ ေငြလႊဲေျပာင္းမႈ ခုနစ္ခုလုပ္ေဆာင္ခဲ့မႈျဖင့္ စြဲခ်က္တင္ခံခဲ့ရပါတယ္။

play
ဖာဒီနန္မားကုိ႕စ္ ကြယ္လြန္ခဲ့စဥ္က ေတြ႕ရသည့္ အီမယ္ဒါမားကုိ႕စ္ Photo: TED ALJIBE/AFP/GETTY IMAGES


ယခု တရား႐ုံးဆုံးျဖတ္ခ်က္ကုိ ထုိသုိ႕စြဲခ်က္တင္ခဲ့ၿပီး ဆယ္စုႏွစ္သုံးခုနီးပါအၾကာမွာ ခ်မွတ္ခဲ့တာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဖိလစ္ပုိင္ အထူးအယူခံတရား႐ံုးရဲ႕ နည္းဥပေဒအရ သမၼတကေတာ္ေဟာင္း မားကုိ႕စ္ဟာ ၁၅ ရက္အတြင္း အယူခံဝင္ႏုိင္ၿပီး အဂတိလုိက္စားမႈတုိက္ဖ်က္ေရး တရား႐ုံးက ရက္ေပါင္း ၃၀ အတြင္း ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်မွတ္ရမယ္လုိ႕ ဆုိပါတယ္။

မားကို႕စ္အေနနဲ႕ ယခု တရား႐ုံးဆုံးျဖတ္ခ်က္ကုိ တရား႐ုံးခ်ဳပ္သုိ႕ တုိက္႐ုိက္ တက္ေရာက္ရင္ဆုိင္ကာ ျပစ္ဒဏ္ေလွ်ာ့ေပါ့ရန္လည္း လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ပါတယ္။ ထုိ႕အတူ ဖမ္းဆီးခံရပါကလည္း အာမခံေလွ်ာက္ထားႏုိင္တယ္လို႕ သိရပါတယ္။

play
အီမယ္ဒါမားကုိ႕စ္ စုေဆာင္းခဲ့တဲ့ ဖိနပ္မ်ားကုိ ျပတုိက္မွာျပသထားမႈ Photo: Manila Picture


လႊတ္ေတာ္အမတ္အျဖစ္ သက္တမ္းသုံးႏွစ္ၾကာ ေဆာင္႐ြက္ေနခဲ့တဲ့ မားကုိ႕စ္က သမီးျဖစ္သူ အုိင္မီမားကို႕စ္ လက္႐ွိတာဝန္ယူထားတဲ့ Ilocos Norte ေဒသဆုိင္ရာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးေနရာကုိ လာမယ့္ႏွစ္ ေမလမွာ ဆက္ခံသြားရန္အတြက္ အမည္စာရင္း တင္သြင္းထားပါတယ္။

အုိင္မီမားကို႕စ္က ၂၀၁၉ ခုႏွစ္ ဖိလစ္ပိုင္ လႊတ္ေတာ္ေ႐ြးေကာက္ပြဲမွာ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ Ilocos Norte ေဒသမွာ မားကုိ႕စ္မိသားစုက ၾသဇာလႊမ္းမုိးမႈ အားေကာင္းေနဆဲ ျဖစ္တယ္လို႕လည္း ဆုိပါတယ္။

play
၁၉၈၆ ဖိလစ္ပုိင္အစုိးရဆန္႕က်င္ေရး ဆူပူအုံၾကြမႈ ျမင္ကြင္းတစ္ခု Photo: EPA


မားကို႕စ္ရဲ႕ခင္ပြန္း အာဏာ႐ွင္ေဟာင္း ဖာဒီနန္မားကို႕စ္ဟာ ဖိလစ္ပိုင္ကုိ ဆယ္စုႏွစ္ ၂ ခုၾကာ အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့ၿပီး ၁၉၇၂ ခုႏွစ္မွာ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးျပဌာန္းခဲ့ပါတယ္။ ထုိကာလအတြင္း အစိုးရကုိဆန္႕က်င္သူ ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာဟာ ဖမ္းဆီးေထာင္ခ်ခံရျခင္း၊ အသတ္ခံရျခင္း သို႕မဟုတ္ ေပ်ာက္ဆုံးသြားျခင္းတုိ႕ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

အာဏာ႐ွင္ေဟာင္း ဖာဒီနန္မားကုိ႕စ္ဟာ ဖိလစ္ပိုင္သမၼတအျဖစ္ တာဝန္ယူခဲ့စဥ္အတြင္း အေမရိကန္ေဒၚလာ ၁၀ ဘီလီယံေက်ာ္ အလြဲသုံးစားျပဳ စုေဆာင္းရယူခဲ့ေၾကာင္း စြပ္စြဲခံခဲ့ရပါတယ္။

ဖာဒီနန္မားကို႕စ္ဟာ ၁၉၈၆ ခုႏွစ္မွာ ျပည္သူလူထု ဆူပူအုံၾကြမႈေတြ ေပၚေပါက္လာခဲ့ၿပီးေနာက္ ႏုိင္ငံမွထြက္ေျပးသြားခဲ့ၿပီး အေမရိကန္ ဟာဝုိင္အီမွာ ခုိလႈံခဲ့ပါတယ္။ ထုိ႕ေနာက္ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလ ၂၈ ရက္မွာ ဟာဝုိင္အီ႐ွိ ဟုိႏုိလူလူၿမဳိ႕မွာ ကြယ္လြန္ခဲ့ေၾကာင္း သိရပါတယ္။

ဤအေႀကာင္းအရာကို သင္ဘယ္လိုထင္ပါသလဲ။
AD

AD