• Health
    သူငယ်ချင်းတွေရဲ့ စိတ်အတက်အကျက မိမိရဲ့စိတ်ကျန်းမာရေးအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိနေ
Thiha Htun
[Unicode Version]

ဘတ်စ်ကားပေါ်မှာ ဖုန်းပွတ်ရင်း အကျိုးအကြောင်းတစ်စုံတရာမရှိပါဘဲ ပြုံးနေမိပါသလား။ သူငယ်ချင်းတွေကို ကျေးဇူးတင်လိုက်ပါ။ သူငယ်ချင်းတွေနဲ့ လျှောက်လည်တုံးက မျက်နှာပြောင်ထားတဲ့ ပုံတွေကို ပြန်ကြည့်ရင်း ပြုံးနေမိတာဖြစ်နိုင်လို့ပါပဲ။ ဒါမှမဟုတ် စိတ်ညစ်၊ စိတ်ဓာတ်ကျပြီး အိမ်ကိုပြန်လာမိပါသလား။ ဒါဆိုရင်လည်း သူငယ်ချင်းတွေကိုပဲ ကျေးဇူးတင်လိုက်ပါ။

The-Scientific-Reason-Why-Your-Friends-Can-Affect-Your-Mood_565003417-Jacob-Lund-760x506.jpg 

ခင်ဗျား စိတ်ဓာတ်ကျရခြင်းရခြင်းရဲ့ နောက်ကွယ်မှာ ခင်ဗျားသူငယ်ချင်းတွေ ရှိနေနိုင်လို့ပါပဲ။ မဆီမဆိုင်လို့တော့ မတွေးလိုက်ပါနဲ့ဦး။ သူငယ်ချင်းတွေရဲ့အပြုအမူတွေက မိမိရဲ့ စိတ်ခံစားချက် အတက်အကျကို လွှမ်းမိုးနိုင်တယ်လို့ သိပ္ပံပညာက ဆိုထားတာပါ။

သိပ္ပံနည်းကျ သုတေသန

o-WOMAN-CONSOLING-FRIEND-REAR-facebook.jpg 

မကြာသေးမီက Royal Society Open Science ဂျာနယ်ထဲမှာ ဖော်ပြထားတဲ့ လေ့လာမှုတစ်ခုက ထုတ်ဖော်ထားတာက လူတစ်ယောက်ရဲ့စိတ်အခြေအနေဟာ သူတွဲနေ၊ ပေါင်းနေတဲ့ လူတွေအပေါ်မှာလည်း မူတည်နေပါသေးသတဲ့။ ဒီလေ့လာမှုရဲ့ နောက်ကွယ်မှာလည်း သေချာတိုင်းတာရရှိထားတဲ့ ဒေတာတွေ ပါရှိနေပါတယ်။

အဲဒီလိုဒေတာတွေ ရရှိဖို့အတွက် Junior High နဲ့ High School ကျောင်းသား (၂၁၉၄) ယောက်ကို ဆာဗေးဆင်းခဲ့ရပါတယ်။ သုတေသီတွေဟာ လူတစ်ဦးချင်းစီရဲ့ စိတ်ခံစားချက်နဲ့ သူ့ဘေးနားက သူငယ်ချင်းတွေရဲ့ စိတ်ခံစားချက်ကြား ဆက်နွယ်မှုကို တိုင်းတာဖို့ သင်္ချာမော်ဒယ်တစ်မျိုးကို အသုံးပြုခဲ့ရပါတယ်။

အဲဒီမှာ ပတ်ဝန်းကျင်မှာ စိတ်ညစ်နေတဲ့၊ စိတ်ဓာတ်ကျနေတဲ့ သူငယ်ချင်းတွေရှိနေတဲ့ ကျောင်းသားတွေရဲ့ စိတ်ခံစားချက်ဟာလည်း စိတ်ညစ်ခြင်း၊ စိတ်ဓာတ်ကျခြင်းတွေ ပါဝင်နေတာကို တွေ့ရှိခဲ့ရပါတယ်။ ဒါ့အပြင် အချိန် (၆) လ ကနေ (၁) နှစ်ကြား စောင့်ပြီးမှ ပြန်လည်တိုင်းတာစစ်ဆေးကြည့်ချိန်မှာလည်း စိတ်ခံစားချက်တွေက ထူးထူးခြားခြား တိုးတက်ကောင်းမွန်လာခြင်း မရှိတာကို တွေ့ရှိခဲ့ရပါတယ်။

လူမှုရေးကူးစက်ရောဂါ

woman-comforting-friend-1200x800.jpg 

တခြားတစ်ဖက်မှာတော့ ပျော်ရွှင်နေတဲ့ သူငယ်ချင်းတွေကြားမှာ နေရတဲ့ ကျောင်းသားတွေကတော့ စိတ်ခံစားချက်ကောင်းမွန်ပြီး ပျော်ရွှင်မူးတူးနေတာကို တွေ့ရှိရပါတယ်။ အကူအညီကင်းမဲ့သလို ခံစားရခြင်း၊ မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်းနဲ့ အရာရာကို စိတ်ကုန်နေမိခြင်း အစရှိတဲ့ စိတ်ကျရောဂါလက္ခဏာတွေဟာ မပျော်ရွှင်သလို ခံစားနေရတဲ့ ကျောင်းသားတွေကြားမှာ တူညီစွာမြင်တွေ့ရပါတယ်။ သိပ္ပံပညာရှင်တွေက ဒီဖြစ်စဉ်ကို "လူမှုရေးကူးစက်ရောဂါ" လို့ခေါ်ပါတယ်။

see also 

သုတေသီတစ်ဦးလည်းဖြစ်၊ Warwick တက္ကသိုလ်က ပါရဂူဘွဲ့ကြိုကျောင်းသားတစ်ဦးလည်းဖြစ်တဲ့ Robert Eyre ကတော့ ဒါဟာ ကျွန်တော်တို့အားလုံး ရင်းနှီးကျွမ်းဝင်ပြီးသားအရာတစ်ခုဖြစ်သလို လူပြိန်းသိနဲ့တောင် နားလည်နိုင်တဲ့ အရာတစ်မျိုးလည်းဖြစ်တယ်လို့ ဆိုထားပါတယ်။ တစ်နည်းအားဖြင့် သူငယ်ချင်းတွေရဲ့ စိတ်ခံစားချက်တွေက ကျွန်တော်တို့နဲ့ စိတ်ချင်းနီးနေတဲ့အတွက် ပွတ်တိုက်မိသလိုဖြစ်ပြီး ကူးစက်သွားတာဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီလိုကူးစက်သွားတဲ့ စိတ်ခံစားမှု ဗိုင်းရပ်စ်တွေထဲမှာ ကောင်းတာပါသလို မကောင်းတာလည်း ပါနိုင်ပါတယ်။

10.jpg 

သိပ္ပံဒေတာတွေကို ဘေးဖယ်ထားပြီး ရိုးရိုးလေးပဲ စဉ်းစားကြည့်မယ်ဆိုရင်တောင် သူငယ်ချင်းတစ်ယောက် စိတ်မပျော်ဘူးဆိုရင် ကိုယ်တစ်ယောက်တည်း ကွဲထွက်ပြီး ဘယ်လိုမှ စိတ်ပျော်နေနိုင်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါကြောင့် ကိုယ့်သူငယ်ချင်းတစ်ယောက် အသည်းကွဲနေပြီဆိုရင် ဝိုင်းပြီး နှစ်သိမ့်ပေးကြတာတို့၊ သူငယ်ချင်းတစ်ယောက် ရာထူးတိုးပြီဆိုရင် ဝိုင်းဝန်းအောင်ပွဲခံကြတာတို့ ရှိနေတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါကြောင့် ကိုယ်ပေါင်းနေတဲ့ သူငယ်ချင်းအုပ်စုထဲမှာ အမြဲလိုလို စိတ်ညစ်၊ စိတ်ဓာတ်ကျနေတဲ့ သူငယ်ချင်းတစ်ယောက် ရှိမနေအောင် ဝိုင်းထိန်းဖို့ လိုအပ်တာဖြစ်ပါလိမ့်မယ်။ ရေများရေနိုင်၊ မီးများမီးနိုင်ဆိုသလိုပဲ အဲဒီလို စိတ်ဓာတ်ကျလွယ်တဲ့ သူငယ်ချင်းကလည်း ပျော်ရွှင်နေတဲ့ သူငယ်ချင်းတွေကြားမှာ အနေကြာလာရင် သူကိုယ်တိုင် လိုက်ပျော်ရင်ပျော်လာ၊ ပျော်မလာရင် ဘယ်လိုမှ ဆက်ပေါင်းလို့မရတော့ဘဲ ကွဲထွက်သွားဖို့ပဲ ရှိပါတယ်။

Source: Reader's Digest

 

[Zawgyi Version]

ဘတ္စ္ကားေပၚမွာ ဖုန္းပြတ္ရင္း အက်ိဳးအေၾကာင္းတစ္စံုတရာမရွိပါဘဲ ျပံဳးေနမိပါသလား။ သူငယ္ခ်င္းေတြကို ေက်းဇူးတင္လိုက္ပါ။ သူငယ္ခ်င္းေတြနဲ႔ ေလွ်ာက္လည္တံုးက မ်က္ႏွာေျပာင္ထားတဲ႔ ပံုေတြကို ျပန္ၾကည္႔ရင္း ျပံဳးေနမိတာျဖစ္ႏိုင္လို႔ပါပဲ။ ဒါမွမဟုတ္ စိတ္ညစ္၊ စိတ္ဓာတ္က်ၿပီး အိမ္ကိုျပန္လာမိပါသလား။ ဒါဆိုရင္လည္း သူငယ္ခ်င္းေတြကိုပဲ ေက်းဇူးတင္လိုက္ပါ။

ခင္ဗ်ား စိတ္ဓာတ္က်ရျခင္းရျခင္းရဲ႕ ေနာက္ကြယ္မွာ ခင္ဗ်ားသူငယ္ခ်င္းေတြ ရွိေနႏိုင္လို႔ပါပဲ။ မဆီမဆိုင္လို႔ေတာ႔ မေတြးလိုက္ပါနဲ႔ဦး။ သူငယ္ခ်င္းေတြရဲ႕အျပဳအမူေတြက မိမိရဲ႕ စိတ္ခံစားခ်က္ အတက္အက်ကို လႊမ္းမိုးႏိုင္တယ္လို႔ သိပၸံပညာက ဆိုထားတာပါ။

သိပၸံနည္းက် သုေတသန

o-WOMAN-CONSOLING-FRIEND-REAR-facebook.jpg 

မၾကာေသးမီက Royal Society Open Science ဂ်ာနယ္ထဲမွာ ေဖာ္ျပထားတဲ႔ ေလ႔လာမႈတစ္ခုက ထုတ္ေဖာ္ထားတာက လူတစ္ေယာက္ရဲ႕စိတ္အေျခအေနဟာ သူတြဲေန၊ ေပါင္းေနတဲ႔ လူေတြအေပၚမွာလည္း မူတည္ေနပါေသးသတဲ႔။ ဒီေလ႔လာမႈရဲ႕ ေနာက္ကြယ္မွာလည္း ေသခ်ာတိုင္းတာရရွိထားတဲ႔ ေဒတာေတြ ပါရွိေနပါတယ္။

အဲဒီလိုေဒတာေတြ ရရွိဖို႔အတြက္ Junior High နဲ႔ High School ေက်ာင္းသား (၂၁၉၄) ေယာက္ကို ဆာေဗးဆင္းခဲ႔ရပါတယ္။ သုေတသီေတြဟာ လူတစ္ဦးခ်င္းစီရဲ႕ စိတ္ခံစားခ်က္နဲ႔ သူ႕ေဘးနားက သူငယ္ခ်င္းေတြရဲ႕ စိတ္ခံစားခ်က္ၾကား ဆက္ႏြယ္မႈကို တိုင္းတာဖို႔ သခ်ၤာေမာ္ဒယ္တစ္မ်ိဳးကို အသံုးျပဳခဲ႔ရပါတယ္။

အဲဒီမွာ ပတ္ဝန္းက်င္မွာ စိတ္ညစ္ေနတဲ႔၊ စိတ္ဓာတ္က်ေနတဲ႔ သူငယ္ခ်င္းေတြရွိေနတဲ႔ ေက်ာင္းသားေတြရဲ႕ စိတ္ခံစားခ်က္ဟာလည္း စိတ္ညစ္ျခင္း၊ စိတ္ဓာတ္က်ျခင္းေတြ ပါဝင္ေနတာကို ေတြ႕ရွိခဲ႔ရပါတယ္။ ဒါ႔အျပင္ အခ်ိန္ (၆) လ ကေန (၁) ႏွစ္ၾကား ေစာင္႔ၿပီးမွ ျပန္လည္တိုင္းတာစစ္ေဆးၾကည္႔ခ်ိန္မွာလည္း စိတ္ခံစားခ်က္ေတြက ထူးထူးျခားျခား တုိးတက္ေကာင္းမြန္လာျခင္း မရွိတာကို ေတြ႕ရွိိခဲ႔ရပါတယ္။

လူမႈေရးကူးစက္ေရာဂါ

woman-comforting-friend-1200x800.jpg 

တျခားတစ္ဖက္မွာေတာ႔ ေပ်ာ္ရႊင္ေနတဲ႔ သူငယ္ခ်င္းေတြၾကားမွာ ေနရတဲ႔ ေက်ာင္းသားေတြကေတာ႔ စိတ္ခံစားခ်က္ေကာင္းမြန္ၿပီး ေပ်ာ္ရႊင္မူးတူးေနတာကို ေတြ႕ရွိရပါတယ္။ အကူအညီကင္းမဲ႔သလို ခံစားရျခင္း၊ ေမာပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္းနဲ႔ အရာရာကို စိတ္ကုန္ေနမိျခင္း အစရွိတဲ႔ စိတ္က်ေရာဂါလကၡဏာေတြဟာ မေပ်ာ္ရႊင္သလို ခံစားေနရတဲ႔ ေက်ာင္းသားေတြၾကားမွာ တူညီစြာျမင္ေတြ႕ရပါတယ္။ သိပၸံပညာရွင္ေတြက ဒီျဖစ္စဥ္ကို "လူမႈေရးကူးစက္ေရာဂါ" လို႔ေခၚပါတယ္။

see also 

သုေတသီတစ္ဦးလည္းျဖစ္၊ Warwick တကၠသုိလ္က ပါရဂူဘြဲ႕ႀကိဳေက်ာင္းသားတစ္ဦးလည္းျဖစ္တဲ႔ Robert Eyre ကေတာ႔ ဒါဟာ ကြ်န္ေတာ္တို႔အားလံုး ရင္းႏွီးကြ်မ္းဝင္ၿပီးသားအရာတစ္ခုျဖစ္သလို လူၿပိန္းသိနဲ႔ေတာင္ နားလည္ႏိုင္တဲ႔ အရာတစ္မ်ိဳးလည္းျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုထားပါတယ္။ တစ္နည္းအားျဖင္႔ သူငယ္ခ်င္းေတြရဲ႕ စိတ္ခံစားခ်က္ေတြက ကြ်န္ေတာ္တို႔နဲ႔ စိတ္ခ်င္းနီးေနတဲ႔အတြက္္ ပြတ္တိုက္မိသလိုျဖစ္ၿပီး ကူးစက္သြားတာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီလိုကူးစက္သြားတဲ႔ စိတ္ခံစားမႈ ဗိုင္းရပ္စ္ေတြထဲမွာ ေကာင္းတာပါသလို မေကာင္းတာလည္း ပါႏိုင္ပါတယ္။

သိပၸံေဒတာေတြကို ေဘးဖယ္ထားၿပီး ရိုးရိုးေလးပဲ စဥ္းစားၾကည္႔မယ္ဆိုရင္ေတာင္ သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္ စိတ္မေပ်ာ္ဘူးဆိုရင္ ကိုယ္တစ္ေယာက္တည္း ကြဲထြက္ၿပီး ဘယ္လိုမွ စိတ္ေပ်ာ္ေနႏိုင္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင္႔ ကိုယ္႔သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္ အသည္းကြဲေနၿပီဆိုရင္ ဝိုင္းၿပီး ႏွစ္သိမ္႔ေပးၾကတာတို႔၊ သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္ ရာထူးတိုးၿပီဆိုရင္ ဝိုင္းဝန္းေအာင္ပြဲခံၾကတာတို႔ ရွိေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင္႔ ကိုယ္ေပါင္းေနတဲ႔ သူငယ္ခ်င္းအုပ္စုထဲမွာ အျမဲလိုလို စိတ္ညစ္၊ စိတ္ဓာတ္က်ေနတဲ႔ သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္ ရွိမေနေအာင္ ဝိုင္းထိန္းဖို႔ လိုအပ္တာျဖစ္ပါလိမ္႔မယ္။ ေရမ်ားေရႏိုင္၊ မီးမ်ားမီးႏိုင္ဆိုသလိုပဲ အဲဒီလို စိတ္ဓာတ္က်လြယ္တဲ႔ သူငယ္ခ်င္းကလည္း ေပ်ာ္ရႊင္ေနတဲ႔ သူငယ္ခ်င္းေတြၾကားမွာ အေနၾကာလာရင္ သူကိုယ္တိုင္ လိုက္ေပ်ာ္ရင္ေပ်ာ္လာ၊ ေပ်ာ္မလာရင္ ဘယ္လိုမွ ဆက္ေပါင္းလို႔မရေတာ႔ဘဲ ကြဲထြက္သြားဖို႔ပဲ ရွိပါတယ္။

Source: Reader's Digest

 


ဆက်စပ်သတင်းများ


Newsletter
Don't Miss The Best Of Duwun

See stories of the future in your inbox each morning.

News
Entertainment
Sports
Women
Lifestyle
Tech

Copyright © 2018 Duwun.

Privacy Policy | About Us | Jobs